بزرگنمايي:

سیاست و بازاریابی - ایرنا / تولید گرافن از متان، با هدف تبدیل گاز طبیعی به مواد پیشرفته و ارزش‌افزوده، وارد مرحله عملیاتی جدیدی در امارات متحده عربی شده است؛ راه‌اندازی نخستین واحد صنعتی فناوری LOOP در پارک گرافن شارجه، امکان تولید بیش از یک تُن گرافن در سال را فراهم کرده است؛ ظرفیتی که قرار است با نصب تجهیزات بزرگ‌تر تا پایان سال ۲۰۲۶ به بیش از ۱۰ تُن در سال افزایش یابد.
شرکت دانا گس (Dana Gas) و شرکت بریتانیایی لویدیان (Levidian) پس از راه‌اندازی نخستین واحد فناوری LOOP ۲۰ در پارک گرافن شارجه، تولید این نانوماده را آغاز کرده‌اند. به گفته شرکت‌ها، این واحد اکنون با ظرفیت کامل فعالیت می‌کند و توان تولید سالانه بیش از یک تن گرافن را دارد.
این اقدام چند ماه پس از آن صورت می‌گیرد که دو شرکت در ماه مه تفاهم‌نامه‌ای را برای توسعه تولید گرافن در امارات امضا کردند. هدف این همکاری، ایجاد زیرساختی برای تولید گرافن از متان و پاسخ‌گویی به تقاضای احتمالی بازار در امارات و دیگر کشورهای منطقه شورای همکاری خلیج فارس است.
در مرحله نخست این پروژه، کمتر از یک میلیون دلار سرمایه‌گذاری شده است. در ادامه، دو واحد بزرگ‌تر با نام‌های LOOP ۶۰ و LOOP ۱۰۰ در بریتانیا در دست ساخت هستند. انتظار می‌رود با نصب و راه‌اندازی این تجهیزات، ظرفیت تولید سالانه مجموعه تا پایان سال ۲۰۲۶ از ۱۰ تن فراتر رود. با تکمیل این مرحله، مجموع سرمایه‌گذاری انجام‌شده در پروژه به حدود ۲.۵ میلیون دلار خواهد رسید.
بااین‌حال، توسعه ظرفیت تولید به همین میزان محدود نمی‌ماند. دانا گس اعلام کرده است که در صورت افزایش تولید، امکان سرمایه‌گذاری بسیار بیشتر نیز وجود دارد؛ اما این توسعه به وجود تعهدهای بلندمدت از سوی مشتریان و دستیابی به بازده اقتصادی مناسب وابسته است. این رویکرد نشان می‌دهد که گسترش زیرساخت تولید، علاوه بر توان فنی، به شکل‌گیری تقاضای پایدار برای گرافن نیز نیاز دارد.
دو شرکت در حال مذاکره با مشتریان بالقوه در امارات و دیگر کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس برای انعقاد قراردادهای بلندمدت تأمین محصول هستند. همچنین، شماری از مشتریان احتمالی محلی، نمونه‌های این ماده را برای ارزیابی و آزمایش دریافت کرده‌اند. ریچارد هال (Richard Hall)، مدیرعامل دانا گس، این پروژه را بستری برای توسعه ظرفیت تولید متناسب با تقاضای تجاری توصیف کرده است. بر اساس این دیدگاه، افزایش مقیاس تولید باید هم‌زمان با رشد واقعی بازار انجام شود تا سرمایه‌گذاری‌ها از پشتوانه اقتصادی کافی برخوردار باشند.
فناوری LOOP شرکت لویدیان از پلاسما و امواج مایکروویو برای تجزیه متان استفاده می‌کند. در این فرایند، متان به گاز هیدروژن و کربن جامد در قالب گرافن تبدیل می‌شود. متان یکی از اجزای اصلی گاز طبیعی است و در شرایط مناسب می‌تواند به‌عنوان خوراک تولید مواد کربنی پیشرفته به کار رود. اهمیت این روش در آن است که به‌جای سوزاندن یا استفاده مستقیم از متان به‌عنوان سوخت، امکان تبدیل آن به دو محصول با کاربردهای متفاوت را فراهم می‌کند.
گرافن به دلیل ساختار ویژه و ویژگی‌های الکتریکی، حرارتی و مکانیکی خود، در حوزه‌هایی مانند پوشش‌های پیشرفته، مواد کامپوزیتی، ذخیره‌سازی انرژی و برخی کاربردهای الکترونیکی مورد توجه قرار گرفته است. هیدروژن نیز می‌تواند در صنایع شیمیایی و برخی فرایندهای انرژی به کار رود. بااین‌حال، ارزش اقتصادی و زیست‌محیطی فرایند تولید به عواملی همچون کیفیت محصول، هزینه انرژی، خلوص هیدروژن، شرایط تأمین خوراک و بازارهای نهایی وابسته است. آغاز تولید در شارجه به‌تنهایی به معنای اثبات برتری اقتصادی یا زیست‌محیطی این فناوری در همه شرایط نیست.
پروژه جدید همچنین در ادامه برنامه‌های پیشین دانا گس و لویدیان برای تبدیل گازهای مشعل به گرافن قرار دارد. گازهای مشعل در برخی تأسیسات نفت و گاز سوزانده می‌شوند و بررسی راهکارهایی برای استفاده از آن‌ها در تولید مواد ارزشمند می‌تواند بخشی از تلاش صنایع انرژی برای بهره‌برداری بهتر از منابع کربنی باشد. بااین‌حال، استفاده از گازهای مشعل در این فناوری به شرایط عملیاتی تأسیسات و سازگاری خوراک با فرایند تولید وابسته است.
برنامه دو شرکت، توسعه سایت شارجه به بزرگ‌ترین مرکز تولید گرافن در منطقه شورای همکاری خلیج فارس است. تحقق این هدف به راه‌اندازی موفق واحدهای بزرگ‌تر، تأمین مشتریان پایدار و افزایش ظرفیت متناسب با نیاز بازار بستگی دارد. در صورت موفقیت، این مجموعه می‌تواند جایگاه امارات را در زنجیره تأمین مواد پیشرفته تقویت کند و نمونه‌ای از حرکت صنعت گاز به سوی تولید محصولات با ارزش افزوده بالاتر باشد.
آغاز تولید در شارجه، گامی عملی در مسیر تجاری‌سازی فناوری تبدیل متان به گرافن محسوب می‌شود؛ فناوری‌ که تلاش می‌کند از یک خوراک هیدروکربنی، هم‌زمان هیدروژن و یک ماده کربنی پیشرفته تولید کند. اکنون چالش اصلی، عبور از ظرفیت اولیه به تولید گسترده‌تر و اثبات توان رقابت این محصول در بازارهای صنعتی است.
گرافن ساختاری از کربن با ضخامت اتمی است که به‌دلیل ویژگی‌های مکانیکی، الکتریکی و حرارتی خود در حوزه‌های مختلف فناوری مورد توجه قرار گرفته است. افزودن گرافن به فرمولاسیون برخی پوشش‌ها می‌تواند ویژگی‌های عملکردی آن‌ها را تغییر دهد.