سیاست و بازاریابی

آخرين مطالب

کتابخانه‌ها در مسیر هوشمندسازی؛ از چت‌بات‌ها تا مدیریت اخلاقی داده‌ها نکات خواندني

کتابخانه‌ها در مسیر هوشمندسازی؛ از چت‌بات‌ها تا مدیریت اخلاقی داده‌ها
  بزرگنمايي:

سیاست و بازاریابی - ایسنا / در تحقیق جدیدی که توسط محققان ایرانی انجام شده است، چگونگی ورود فناوری‌های هوشمند به مراکز اطلاع‌رسانی مورد بررسی قرار گرفت تا نقشه جامعی از مسیر حرکت کتابخانه‌ها به‌سوی خدمات دیجیتال و کاربرمحور به دست آید.
هوش مصنوعی به عنوان یکی از فناوری‌های تحول‌آفرین و اثرگذار جهان امروز، در سال‌های اخیر رشد بسیار شتابانی را تجربه کرده و به یکی از ارکان اصلی دگرگونی دیجیتال در نهادها تبدیل شده است. بازار جهانی این فناوری ارزشی معادل صدها میلیارد دلار دارد و پیش‌بینی می‌شود در سال‌های پیش رو بخش اعظمی از سازمان‌ها برای تحلیل داده‌های پیچیده، تصمیم‌گیری، ارائه خدمات مدرن و اتوماسیون امور خود از آن استفاده کنند. این پیشرفت چشمگیر ناشی از نوآوری در حوزه‌هایی چون یادگیری ماشین، یعنی توانایی رایانه‌ها در یادگیری مستقل از داده‌ها و پردازش زبان طبیعی، یعنی درک و تحلیل گفتار و متن انسان توسط ماشین است. علم اطلاعات، دانش‌شناسی و کتابخانه‌ها به دلیل سروکار داشتن همیشگی با حجم عظیمی از داده‌ها، نیازهای گوناگون مخاطبان و منابع مختلف اطلاعاتی، به شکل مستقیم در کانون تأثیرات این دگرگونی فناورانه و کاربردی قرار گرفته‌اند.
در عصر ارتباطات و داده‌های دیجیتال، الگوهای سنتی اداره مراکز اسناد و کتابخانه‌ها دیگر پاسخگوی نیازهای مدرن نیست و ضرورت مبرمی برای بهره‌گیری از ابزارهای پیشرفته احساس می‌شود. استفاده از هوش مصنوعی نه تنها به بهبود چشمگیر سرعت، دقت و کیفیت سازماندهی منابع غنی اطلاعاتی، بازیابی ساده‌تر مطالب، ارزیابی رفتار مراجعان و شخصی‌سازی خدمات کمک شایانی می‌کند، بلکه موجب بازتعریف جایگاه این مراکز در جامعه می‌شود. با این حال، گسترش چنین سامانه‌هایی تنها یک بحث ابزاری یا نرم‌افزاری نیست، بلکه با چالش‌هایی جدی نظیر آموزش و سواد الگوریتمی، حفظ حریم شخصی، رعایت شفافیت، پرهیز از سوگیری‌های ماشینی و تدوین دستورالعمل‌های اخلاقی پیوند خورده است. بنابراین شناخت دقیق نحوه ارتباط این مفاهیم نوظهور با عملکرد مراکز علمی و آگاهی از جریان‌های تحقیقاتی موجود، ضرورتی غیرقابل انکار در برنامه‌ریزی‌های آینده به شمار می‌رود.
در همین چارچوب، سیمین حداد عراقی به همراه دو تن از همکاران دانشگاهی خود از گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد بابل، پژوهشی جامع را با هدف ترسیم نقشه مفهومی و بررسی ساختاری پیوند میان فناوری‌های هوش مصنوعی و خدمات کتابخانه‌ها به انجام رسانده‌اند تا تصویر روشنی از ارتباطات علمی و موضوعی این گستره پدید آورند.
پژوهشگران برای اجرای این طرح از روش‌های علم‌سنجی، به ویژه تحلیل هم‌واژگانی استفاده کردند؛ روشی که در آن ارتباط و هم‌نشینی کلمات کلیدی در مقالات معتبر بررسی می‌شود تا شبکه‌ای از الگوهای فکری ترسیم شود.
یافته‌های این پژوهش روشن کردند که واژه‌های بنیادینی نظیر هوش مصنوعی، یادگیری ماشین و پردازش زبان طبیعی، بالاترین فراوانی و قوی‌ترین اتصالات را در این شبکه اطلاعاتی به خود اختصاص داده‌اند. در مجموع، هشت خوشه مفهومی اصلی در این مطالعات شناسایی شد که محورهایی نظیر خدمات نوین و تعامل با مخاطب، اخلاق و حکمرانی سامانه‌ها، مدل‌های یادگیری ماشین و ابزارهای پیشنهاددهنده و نیز فناوری‌های پردازش متن را در بر می‌گیرد. برخی از این حوزه‌ها ارتباطات بین‌رشته‌ای بسیار گسترده‌تری با بدنه اصلی دانش دارند، در حالی که موضوعات دیگری چون تحلیل احساسات و مدل‌های زبانی از انسجام درونی بالاتری برخوردارند، اما پیوند کمتری با جریان عمومی شکل داده‌اند. همچنین بررسی نمودار راهبردی نشان داد که ساختار مفهومی این گستره هنوز به وضعیت تثبیت‌شده نهایی نرسیده است.
نتیجه‌گیری حاصل از پژوهش فوق تأیید می‌کند که جریان علمی مرتبط با ورود سامانه‌های هوشمند به مراکز اطلاعاتی و پژوهشی، هم‌اکنون در یک مرحله گذار پویا، زنده و رو به تکامل قرار دارد. با توجه به جایگاه پراهمیت مسائلی چون ساختاردهی به داده‌ها، سامانه‌های تعاملی و ابعاد حقوقی و اخلاقی، تحقق یک پیشرفت موفق در گرو ارتقای زیرساخت‌ها، تقویت سواد الگوریتمی کارکنان، بهبود مهارت‌های فردی و تبیین سیاست‌های مدون برای بهره‌گیری اخلاق‌مدارانه و مسئولانه از دستاوردهای نوین رایانه‌ای است.
اطلاعات تکمیلی نیز نشان می‌دهند که جریان کاربرد ابزارهای هوشمند در مراکز علمی از مفاهیم پایه نظری فراتر رفته و به سرعت به سمت ابزارهای متن‌محور، چت‌بات‌ها و مدل‌های بزرگ زبانی نظیر سامانه‌های پاسخگوی خودکار میل کرده است. این تحول نمایانگر نقش‌آفرینی روزافزون کتابخانه‌ها در پاسخگویی مستقیم، خلاصه‌سازی و تسهیل دسترسی مراجعان به محتوا است.
محققان که یافته‌های خود را در «مجله علم‌سنجی کاسپین» وابسته به دانشگاه علوم پزشکی بابل منتشر کرده‌اند، در انتها اشاره می‌کنند که ورود ابزارهایی مانند تحلیل احساسات و شناسایی اخبار جعلی در این مطالعات، حاکی از گسترش رسالت کتابخانه‌ها در جهت سنجش اعتبار و مدیریت اطلاعات در شبکه‌های دیجیتال و هدایت صحیح جامعه در زیست‌بوم پرشتاب رسانه‌ای است.

لینک کوتاه:
https://www.siasatvabazaryabi.ir/Fa/News/811233/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

مشارکت یک‌همتی معاونت علمی برای توسعه فناوری‌های هوشمند ورزش

تراشه گوشی گلکسی S27 پرو در گیک‌بنچ رؤیت شد

کمبود ویتامین D و افزایش خطر ابتلا به نوعی مشکل قلبی

بازی Star Wars Jedi 3 به‌زودی معرفی می‌شود

آب حاوی فلوراید خطر زوال عقل در سالمندان را افزایش نمی‌دهد

بیش فعالی ممکن است خطر زوال عقل را افزایش دهد

مسیرهای حمایت از صادرات شرکت‌های دانش‌بنیان تشریح شد

بزرگ‌ترین عرضه تاریخ سرگرمی؛ GTA 6 در بازه پیش‌خرید 32.5 میلیون نسخه فروخته است

مورد انتظارترین بازی‌های ماه آذر 1405

کتابخانه‌ها در مسیر هوشمندسازی؛ از چت‌بات‌ها تا مدیریت اخلاقی داده‌ها

ماموریت محرمانه نیروی فضایی آمریکا به مدار زمین انجام شد

هدایت قایق در یک بازی ویدئویی فقط با قدرت ذهن!

واکسن آنفلوانزای دوز بالا با کاهش خطرآلزایمرمرتبط است

به‌خاطر GTA 6 و Gears E-Day فروش ایکس‌ باکس 42 درصد افزایش یافت!

استانداردسازی و فناوری‌های نوین دو اولویت راهبردی توسعه طب ایرانی

وان‌پلاس گوشی قدرتمندی با نمایشگر غول‌پیکر 240 هرتز می‌سازد

آیا بیگ بنگ شروع همه چیز بود؟

این پروتئین، آسیب‌های بیماری آلزایمر را تشدید می‌کند

کاوشگر وویجر 1 همزمان با رسیدن به فاصله یک روز نوری، دچار اختلالی تازه شد

گوشی عجیب هواوی با نمایشگر عریض و دوربین 200 مگاپیکسلی؛ OSTA O1 Pro رونمایی شد

کشف سنگ‌های 3٫95 میلیارد ساله در چین؛ بازمانده‌هایی از نخستین روزهای سیاره

هواوی یک گوشی بسیار باریک برای رقابت با آیفون ایر می‌سازد

دستیارهای هوشمند به کمک تصمیم‌گیری وزیران می‌آیند

رقیب ارزان‌تر استیم دک در راه است؟ تصاویر کنسول دستی جدید لنوو فاش شد

ادعای هک انویدیا توسط گروه هکری/ حاشیه مدیرعامل تمام نشده، دردسر هک و افشای اطلاعات شروع شد

گوگل چت‌های هوش مصنوعی کاربر را به صفحه اصلی خود می‌آورد

قلب پایتخت بر سر دوراهی تحول؛ بررسی نیروهای پیشران تغییرات فضای تهران

انتشار GTA 6 رکورد تاریخی مصرف اینترنت را شکست؛ ترافیک جهانی به 33 ترابیت بر ثانیه رسید

عکس روز ناسا از پیامی در آسمان شب

یوبیسافت زیان 254 میلیون یورویی ثبت کرد؛ کاهش درآمد حاصل از فروش بازی‌ها

هوش‌مصنوعی جایگزین رفاقت شده است

«انسان» به‌عنوان واژه سال 2026 فرهنگ لغت کمبریج انتخاب شد

سامسونگ شاید قبل از اپل موبایلی با نمایشگر بدون حاشیه عرضه کند

پایان مقاومت افسانه‌ای؛ کاکتوس‌ها هم در برابر خشکسالی کم می‌آورند

کشف فسیل‌های جدید در چین، تصور دانشمندان از زندگی اجداد انسان را تغییر داد

امضا تفاهم‌نامه‌های همکاری در حوزه‌های فناورانه بین ایران و ازبکستان

سیتکس بستری برای هم‌افزایی شهرداری‌ها و شرکت‌های دانش‌بنیان

اختصاص مجوز جدید استخدام 1750 نخبه در دستگاه‌های اجرایی

گوگل برای توسعه‌دهندگان اندروید ضرب‌الأجل تعیین کرد؛ برنامه‌ها باید با گوشی‌های تاشو سازگار شوند

آیفون چه چیزی را از نسل ما گرفت؟ / پالمر لاکی؛ استیو جابز با آیفون همه‌چیز را خراب کرد

کهکشان راه شیری؛ آشنایی ساده با خانه بزرگ منظومه شمسی

احتمال احیای یک پروژه لغو شده؛ شایعه ساخت بازی LEGO James Bond قوت گرفت

رقیب فوق‌باریک اپل واچ معرفی می‌شود؛ ساعت تیتانیومی هواوی با نمایشگر بزرگ و بدنه سبک

جایگزینی گزارشگران مسابقات بازی The Finals با هوش مصنوعی جنجال به پا کرد

بازیگر کال همپتون در GTA 6 سرانجام هویت خود را تأیید کرد

واتس‌اپ محدودیت اعضای گروه‌ها را افزایش می‌دهد

تأثیر غیرمنتظره داروهای لاغری بر مغز

سامسونگ احتمالا Expert RAW را در گلکسی S27 بازطراحی می‌کند

چرا با افزایش سن، بیشتر احساس سرما می‌کنیم؟

پرواز دایناسور پرنده در مکزیک پربازدید شد / هوش مصنوعی پتروسورها را به آسمان برگرداند؟