کشف مجسمه 11هزار ساله انسان سوار بر پلنگ در ترکیه
نکات خواندني
بزرگنمايي:
سیاست و بازاریابی - زومیت / مجسمه 11هزار ساله مردپلنگ شوار در کاراهانتپه تصویری کمسابقه از رابطه انسان و جانوران در عصر نوسنگی ارائه میدهد.
باستانشناسان در جنوب ترکیه مجسمهای با قدمت تقریباً 11هزار سال کشف کردهاند که فردی را سوار بر پشت پلنگ نشان میدهد؛ تصویری کمسابقه که میتواند سرنخ تازهای از باورها و نمادهای جوامع نخستین منطقه به دست دهد.
مجسمه تابستان امسال در محوطه باستانی کاراهانتپه در جنوب ترکیه پیدا شد. وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه اعلام کرده است که این اثر حدود 70 سانتیمتر ارتفاع دارد و به سبکی ساخته شده که با نمونههای شناختهشده پیشین تفاوت دارد. کاوشگران مجسمه را روی سکویی در امتداد دیوار سازهای مدور با قطر حدود سه متر پیدا کردند.
کاراهانتپه یکی از قدیمیترین سکونتگاههای شناختهشده جهان است و قدمت آن به حدود 9750 پیش از میلاد میرسد. این محوطه در استان شانلیاورفا قرار دارد؛ منطقهای که گوبکلیتپه و چند سکونتگاه بسیار کهن دیگر نیز در آن کشف شدهاند. آثار بهدستآمده از این محوطهها نشان میدهند که انسانها در آغاز دوره نوسنگی، پیش از شکلگیری جوامع پیچیده بعدی، از نمادها و تصاویر انسانی و حیوانی بهشکل گسترده استفاده میکردند.
کاراهانتپه پیش از این نیز یافتههای غیرمعمولی در اختیار باستانشناسان گذاشته بود. در سال 2023، مجسمهای بزرگ از مردی در این محوطه کشف شد که حدود 11هزار سال قدمت داشت. نمونه مشابه دیگری که با نام مرد اورفا شناخته میشود، در سال 1993 در نزدیکی گوبکلیتپه پیدا شد.
در سال 2022 نیز باستانشناسان در محوطه سایبورچ در همان منطقه، نقشبرجستهای کشف کردند که دو پلنگ، یک گاو نر و یک مرد را نشان میداد. این مجموعه یافتهها نشان میدهد تصویر مردان و جانوران وحشی در هنر جوامع نوسنگی منطقه تکرار شده است.
باستانشناسان مجسمهای از یک مرد سوار بر پلنگ را در محوطهی نوسنگی کاراهانتپه در ترکیه کشف کردند.
ینس نتروف، باستانشناس متخصص دوره نوسنگی در مؤسسه باستانشناسی آلمان که در پژوهش جدید مشارکت نداشته است، میگوید مجسمه تازه را میتوان نوعی نسخه معکوس از نمونههای شناختهشده قبلی دانست.
پیش از این، مجسمهای از انسانی پیدا شده بود که پلنگی بر پشت او قرار داشت. در اثر تازه اما این انسان است که بر پشت پلنگ نشسته است. نتروف معتقد است این مجسمه ممکن است با نقشبرجسته سایبورچ ارتباط مفهومی داشته باشد.
پلنگ در آن دوره یکی از شکارچیان قدرتمند منطقه محسوب میشد و رویارویی با آن برای انسان خطر زیادی داشت. به همین دلیل، احتمال دارد این حیوان در فرهنگ جوامع نوسنگی معنایی فراتر از یک جانور معمولی داشته باشد.
نمایش انسانی که در کنار پلنگها بدون ترس حضور دارد، یا حتی بر یکی از آنها سوار شده است، میتواند نمادی از قدرت، شجاعت یا کنترل بر نیروهای خطرناک باشد. بااینحال، معنای دقیق این صحنه هنوز مشخص نیست و پژوهشگران نمیتوانند با اطمینان بگویند سازندگان مجسمه چه مفهومی را در ذهن داشتهاند.
اهمیت این کشف فقط به شکل غیرمعمول مجسمه محدود نمیشود. قرارگرفتن آن در مجموعهای از آثار مشابه در کاراهانتپه، گوبکلیتپه و سایبورچ میتواند به باستانشناسان کمک کند تا بهتر بفهمند انسانهای ساکن این منطقه حدود 11هزار سال پیش چگونه قدرت، جانوران وحشی و جایگاه انسان را در جهان خود تصور میکردند.
لینک کوتاه:
https://www.siasatvabazaryabi.ir/Fa/News/796946/