بزرگنمايي:

سیاست و بازاریابی - ایسنا / زندگی در مناطقی با سطوح بالاتر آلودگی هوا می‌تواند احتمال ابتلا به بیماری‌های بینایی مانند آب‌سیاه و آب‌مروارید را به میزان چشمگیری افزایش دهد؛ موضوعی که زنگ خطری جدی برای سلامت عمومی به شمار می‌رود.
سال‌هاست که شواهد علمی قوی و متعددی نشان داده‌اند که تنفس هوای آلوده آسیب‌های جبران‌ناپذیری به قلب و ریه انسان وارد می‌کند. با این حال، با وجود اینکه چشم‌ها به عنوان یک اندام حسی مهم دائماً و به طور مستقیم در تماس با محیط بیرون و هوای آزاد قرار دارند، اطلاعات و شواهد بسیار کمتری درباره اثرات مخرب آلودگی هوا بر سلامت آن‌ها در دست بوده است.
ضرورت تحقیق در این زمینه از آنجا ناشی می‌شود که بیماری‌هایی نظیر آب‌سیاه (گلوکوم) و آب‌مروارید (کاتاراکت) همواره به عنوان بیماری‌های ناشی از افزایش سن شناخته شده‌اند؛ گویی که پیری تنها عامل بروز آن‌ها است. اما این نگرش کامل نبوده و اگر عوامل محیطی مانند آلودگی هوا روند پیشرفت این بیماری‌ها را سرعت ببخشند، رویکرد ما در پیشگیری تغییر کرده و ضرورت اقدامات جدی برای کاهش خطرات محیطی را دوچندان می‌کند.
در همین راستا، دکتر احمد النبیهی از بیمارستان تخصصی و مرکز پژوهشی چشم ملک خالد در ریاض عربستان سعودی، به همراه همکاران خود دست به انجام تحقیقی جامع زده‌اند. این پژوهشگران اثرات سطوح مختلف آلودگی هوا را بر افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های چشمی شایع مانند آب‌سیاه و آب‌مروارید مورد بررسی علمی قرار دادند.
روش کار این پژوهشگران به صورت مرور نظام‌مند و فراتحلیل بود؛ به این معنا که آن‌ها داده‌های موجود از ۴۱ مطالعه مشاهده‌ای جداگانه را گردآوری و با یکدیگر ترکیب کردند. این داده‌ها برگرفته از وضعیت سلامت میلیون‌ها نفر در سراسر شرق آسیا و بریتانیا و شامل برخی از بزرگ‌ترین پایگاه‌های داده سلامت چشم در جهان بود. آن‌ها میزان آلاینده‌های گوناگون شامل ذرات معلق ریز و درشت، دی‌اکسید نیتروژن، دی‌اکسید گوگرد، ازن و مونوکسید کربن را با تعداد افراد مبتلا به آب‌سیاه، آب‌مروارید و دژنراسیون ماکولا مقایسه نمودند.
یافته‌ها نشان دادند که با افزایش ذرات معلق ریز موجود در هوا، خطر ابتلا به بیماری آب‌سیاه به شدت بالا می‌رود. افرادی که در آلوده‌ترین مناطق زندگی می‌کردند، تا ۷۰ درصد بیشتر از افراد ساکن در پاک‌ترین مناطق با خطر ابتلا به آب‌سیاه مواجه بودند. همچنین مشخص شد افرادی که در معرض هوای آلوده‌تر زندگی می‌کنند، به طور مداوم با خطر بالاتری برای ابتلا به آب‌مروارید روبرو هستند و با افزایش میزان آلودگی، این خطر نیز بیشتر می‌شود.
بر اساس نتایج به‌دست‌آمده، با هر سطح افزایش معنادار در میزان مواجهه با آلودگی، خطر آب‌سیاه حدود ۸ درصد و خطر ابتلا به آب‌مروارید حدود ۴ درصد افزایش می‌یابد. در این بررسی، ذرات معلق بسیار ریز ناشی از دود خودروها و صنایع واضح‌ترین ارتباط را با این بیماری‌ها نشان دادند، در حالی که شواهد برای سایر آلاینده‌ها مانند گاز دی‌اکسید نیتروژن یا ازن ضعیف‌تر و پراکنده‌تر بوده است.
به گفته محققان، ذرات بسیار ریز هوا می‌توانند به اعماق بدن نفوذ کرده و موجب التهاب و استرس اکسیداتیو شوند که در طول سال‌ها به عصب بینایی در بیماری آب‌سیاه یا عدسی چشم در آب‌مروارید آسیب می‌رساند. سطح خارجی چشم، از جمله لایه اشک، ملتحمه و قرنیه، هیچ مانع محافظتی در برابر هوای آزاد ندارد و به طور مستقیم در معرض این آلاینده‌ها قرار می‌گیرد. بیماری آب‌مروارید که باعث کدر شدن عدسی و تاری دید می‌شود، علت اصلی اختلال بینایی در جهان است و ۹۴ میلیون نفر را درگیر کرده است. همچنین آب‌سیاه که به عصب بینایی آسیب می‌زند، عامل از دست رفتن بینایی ۷.۷ میلیون نفر در دنیاست.
این نتایج که در چهل و چهارمین کنگره انجمن جراحان آب‌مروارید و انکساری اروپا (ESCRS) ارائه و منتشر شده‌اند، اهمیت توسعه فضای سبز شهری و سیاست‌های کاهش ترافیک را برای محافظت از بینایی بیش از پیش آشکار می‌سازند.